به سایت مرکز پژوهشی کاشان شناسی خوش آمدید

موقعیت جغراقیایی و تقسیمات کشوری
کاشان با مساحت حدود ٢١٠٠ هکتار از شمال به دریاچه نمک و شهرستان گرمسار، از شمال غربـی بـه قـم، از مشـرق بـه اردستـان، از جنـوب بـه نطنـز و میمه و از مغرب به دلیجان محدود است. این شهر دارای مختصات جغرافیایی ٥١ درجه و ٢٧ دقیقه طول شرقی و ٣٣ درجه و ٥٩ دقیقـه عـرض شمـالـی است و هر چند شنال شرقی و مشرق آنرا کویر احاطه کرده امه از سوی غرب و جنوب در جوار کوههای سر به فلک کشیده ای قراردارد که دنبالـه سلسلـه جتال مرکزی ایران هستند. این رشته کوهها دارای قلل مرتفعی هستند که مهم ترین و بلندترین آنها کوه کرکس به ارتفاع ٣٨٩٨ متر در نزدیکی نطنـز قد بر افراشته است. قلل دیگر عبارتند از قله نیاسر با ارتفاع ٣٦٠٠ و کوه هفت کتل به بلندای ٣٠٠٣ متر. آبهایی که از این کـوهسـار بـه طـرف دامنـه های شمال و شرق جریان می یابند، بخشی از اراضی کاشان و حومه را مشروب می سازند. از مهمترین این چشمه سارها، چشمه فیـن اسـت کـه در دامنـه کوه دندانه و هفت کتل ظاهر می شود. افزون بر انی که فین علیا و فین سفلی به وسیله آب آن مشروب می شود، روستاهای دیگر نیـز از آب ایـن چشمـه بهره مند می شوند. از آغاز استیلای مسلمانان بر کاشان، این شهر از توابع اصفهان به شمار میرفت اما در سده دوم هجری به همراه قـم از اصفهـان جـدا شد و و تا قرن هشتم زیر فرمان حکمرانان واحدی اداره می شد. اما گاهی هر یک از این دو شهر دارای والیان مستقلی بودنـد. از دوره صفـویـه بـه بعـد ولایت کاشان یکی از شهر هری مرکزی ایالت جبال یا فراق عجم به شمار می رفت. در دوره پهلوی کاشان به استان مرکزی ملحق شـد و از سـال ١٣٥٥ تـا کنون یکی از شهرهای معتبر و بزرگ استان اصفهان است.
راه های ارتباطی کاشان
کاشان درتمامی ادوار تاریخ به علت واقع بودن بر سر راه های تجاری و ارتباطی اهمیت ویژه ای داشته است. زمانی در کنار جاده ابریشـم واقـع بـوده کـه در رونق و آبادانی اش سهم ویژه ای داشته و اینک بر سر شاهراه بسیار مهمی قرار دارد که پایتخت را به شهرهای جنوبی کشـور ارتبـاط مـی دهـد. ایـن شاهراه کاشان را از سویی به قم و تهران و از سوی دیگر به شهرهای جنوبی کشور همچون نـاییـن، یـزد، کـرمـان، بنـدر عبـاس و ... مـربـوط مـی سـازد. بـا تکمیل بزرگراه قم-اصفهان این ارتباط سهل الوصول تر شده و همچنین اشان با قرار گرفتن در مسیر راه آهن تهران-اصفهان و تهران-یزد و کرمـان ، توسعه و کسترش اقتصادی افزونتری یافته است.
جمعیت کاشان
بنابر نخستین سر شماری نفوس، جمعیت کاشان در سال ١٣١١ هجری شمسی در حدود ٤٠٠٠٠ نفر بوده است که در سال ١٣١٧ به ٤٦٤٩٠ نفـر، در سال ١٣٤٥ به ٥٨٤٢٨ نفر و در سال ١٣٥٥ در یک رشد سریع به ٨٤٨٣٦ نفر رسیده است. جمعیت کاشان در حال حـاضـر در حـدود ٢٧٠٠٠٠ نفـر است.
اقتصاد و صنایع کاشان
اقتصاد کاشان از دیر باز بر روی صنعت کشاورزی و تولید محصولاتی چون پنبه، پیاز، غلات، صیفی جات و انواع میوه ها و گیاهان دارویی، گلابگیری و تهیـه عرقی جات سنتی و صنایع دستی مانند مسگری، کاشیگری، ابریشم بافی، مخمل بافی، شعر بافی، گلیم باقی، زیلو بافی، زری بافی و قالیبافـی تکیـه داشتـه است. در اراضی کشاورزی منطقه کاشان و حومه انواع درختان میوه می روید. قسمت عمده زمینهای ایـن منطقـه زیـر کشـت پنبـه و غلـه اسـت. همچنیـن گوجه درختی، سیب درختی، انگور، سبزی کاری و صیفی کاری، چغندر، هویج و شلغم از دیگر محصولات کاشان است. افزون بر آن پرورش گل در قمصـر، هندوانه و طالبی در آران و بیدگل و کشت سیب زمینس در حومه رونق خوبـی دارد و انـار فیـن و راونـد و عطـر و گـلاب قمصـر شهـرت ویـژه ای دارد. در کاشان معادنی مانند مس، آهن، سولفات باریم، زاج سبز، نمک طعام، سنگهای مرمر و تراورتن وجود دارد ه بعضی از آنها دست نخورده باقی مانده اسـت. صنعت فرش دستباف کاشان در اباد، طرحنه ، نقش ها و رنگهای زیبا و دلفریب، روزگاری طولانی زبانـزد و نقـل محـافـل هنـری، اقتصـادی، نمـایشگـاهـی و علمی بوده است. افسوس که با روی کار آمدن فناوری های ماشینی این صنعت و حرفه با ارزش به همراه حرفه های جانبی آنـدر حـال رکـود و فـرامـوشـی است. کاشان در زمره اولین شهرهای ایران است و صنایع کارخانه ای را در خود جای داده است. اولین کارخانه در سال ١٣١٣ به نام کارخانه ریسندگـی پایه گذاری شد و پس از آن ارخانه های دیگری مانند حریر و مخمل(١٣٣٨)، تارو پود (١٣٣٤)، کرک (١٣٤٥)، پشم (١٣٤٨) و قـالـی راونـد (١٣٥٠) به کار افتاد. امروزه کاشان با دارا بودن ده ها کرخانه فرش ماشینی و صنایعی همچون چینی و ملامین سازی، کاشی سازی، ریسندگی و ابزار آلات صنعتـی تبدیل به یکی از قطبهای صنعتی کشور شده است.
آب و هوا
منطقه اشان از جنوب و غرب در محاصره سلسله جبال مرکزی ایران قرار گرفته است و آبادیهای دامنه این کوهستان عمومـاً دارای آب و هـوایـی لطیـف و معتدل هستند ولی از جایب شمال شرق که به شوره زارهای کویر مرکزی ایران اشصال می یابد، هوای آن به تـدریـح خشـک و سـوزان مـی شـود و آب و هرا در بخش جلگه ای کاشان گرم و خشک می شود. گرمای هوا در کاشان در تابستان از مرز ٤٠ درجه سانتیگراد هم می گذرد. به بیان دیگر آب و هوای کاشان مانند سایر شهر های مرکزی ایران نسبت به پستی و بلندی متغیر است. افزن بر آن بادهای محلی نیز از عوایل موٴثردر آب و هوای منطقه به شمـار می آیند. به همین جهت مناطق جلگهای تحت تأثیر بادهای شمال و بارهای شهریاری ه از شمال غربی و مناطق کوهستانـی مـی وزد و بـاعـث لطـافـت هـوا در کوهپایه های قمصر و نیاسر و قهرود می شود. کاشان در پهنه اقسیمی با زمستانهـای نسبتـاً سـرد و تـابستـانهـای گـرم و خشـک قـرار گـرفتـه اسـت. وزش بادهای کویری که از بامداد تا شامگاه جریان دارد، موجب حرارت . جشکن هواست و از شام تا بام که نسیم خنکی از جهت کوهستان جریان پیدا می کنـد، باعث تعدیل هوای منطقه می گرددو باد های موسوم به باد سرخ، باد شهریاری، باد سام، باد شمال و باد قبله ای، از بادهای معروف منطقه اسـت کـه اکثـراً از سوی کویر به کاشان می وزد.